İstanbul
Anadolu Ajansı (AA) muhabirinin derlediği verilere göre, 2025 yılının Ocak-Temmuz döneminde küresel elektrikli araç satışları, 2024’e kıyasla yüzde 27’lik bir artışla 10.7 milyon adede ulaştı. Aynı dönemde, Türkiye’de elektrikli otomobil satışları 102 bin 160’a yükselerek toplam pazar içindeki payını yüzde 17.9’a çıkardı.
Elektrikli araçların dünya genelindeki pazar payı artışında Çin’in önemli bir rol oynadığı gözlemleniyor. Söz konusu yedi aylık dönemde dünya genelinde satılan elektrikli araçların 6.5 milyonu Çin’de kaydedildi; bu da Çin’deki elektrikli araç satışlarında yıllık bazda yüzde 29’luk bir büyümeye işaret ediyor. Avrupa’da da elektrikli araç satışları yılın ilk yedi ayında yüzde 30 artışla 2.3 milyona ulaşırken, Kuzey Amerika’da yüzde 2’lik bir artışla 1 milyon olarak gerçekleşti.
Hyundai Motor Türkiye Satış, Pazarlama ve Satış Sonrası Genel Müdürü Murat Berkel, AA muhabirinin sorularını yanıtlarken, Türkiye’deki elektrikli araç satışlarının beklentilerin üzerinde bir performans sergilediğini ve geçen yıla göre yüzde 147 gibi dikkat çekici bir artış gösterdiğini belirtti. Berkel, yılın ilk yarısında tüketicilerin, özel tüketim vergisi (ÖTV) matrahlarındaki olası değişiklik beklentisiyle elektrikli araçlara yoğun talep gösterdiğini ve akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin de kullanıcıları tüketim açısından yüzde 40 daha ekonomik olan elektrikli araçlara yönlendirdiğini ifade etti.
Berkel, geçtiğimiz ay ÖTV baremlerinde yapılan artışla elektrikli pazardaki yükseliş trendinde geçici bir yavaşlama olabileceğini dile getirdi. Zira satılan elektrikli araçların yüzde 83’ü daha önce yüzde 10 ÖTV dilimindeyken, yeni düzenlemeyle bu oran yüzde 25’ten başlıyor ve araç fiyatları doğal olarak 250 bin ila 300 bin lira bandında artış gösterdi. Ancak Berkel, elektrikli araçların ÖTV’sinin hala içten yanmalı araçlara göre daha cazip olduğunu ve bu yavaşlamanın geçici olduğunu, önümüzdeki süreçte tekrar bir ivmelenme beklediğini belirtti. Bu durumu daha iyi analiz edebilmek için ağustos ve eylüldeki showroom ve satış trafiğini gözlemlemek gerektiğini de ekledi.
ÖTV değişikliği öncesi haziran ayında elektrikli araç satışlarının 25 bin 827 adetle tüm zamanların en yüksek aylık satışına ulaştığını hatırlatan Berkel, ilk 6 ayda ortalama aylık satış adedinin 16 bin seviyelerini geçtiğini vurguladı. Berkel, yılın geri kalan aylarında elektrikli araç satışlarının aylık ortalama 15 bin adet civarında olabileceğini tahmin ettiklerini ve çok farklı bir durum oluşmazsa elektrikli araç pazarının yılı 180 bin adetle kapatacağını öngördüklerini aktardı. Türkiye’nin elektrikli araç satış oranının yüzde 18 ile global ve Avrupa trendleriyle paralel olduğunu, son iki yıldır gösterdiği performansla Avrupa’da dördüncü sıraya yerleştiğini ve bu başarının yüksek bir satış potansiyeline işaret ettiğini sözlerine ekledi.
Murat Berkel, Türkiye otomotiv pazarının son iki yıldır satışlarda iyi bir performans sergilediğini ve 2025’te de 2024’e benzer bir seyir izleyeceğini belirtti. Yılın ilk yedi ayında 715 bin 695 araç satıldığını ve bir önceki seneye göre yıllık yüzde 7’lik bir artış kaydedildiğini ifade eden Berkel, ortalama satışların aylık 100 bin adet seviyelerinde olduğunu söyledi. Ancak, 85 milyonluk Türkiye nüfusu dikkate alındığında, 1 milyon ve üzeri satışların hala potansiyelinin altında seyrettiğini savundu. Berkel, Türkiye’de 1000 kişiye 190 araç düşerken, Avrupa ortalamasının 500’ün üzerinde olduğunu, bu noktadan bakıldığında Türkiye’nin önünde ciddi bir satış potansiyelinin bulunduğunu vurguladı.
Otomobil satışlarının geçmiş yıllarda büyük ölçüde kredi kullanımıyla gerçekleştiğine işaret eden Berkel, önümüzdeki süreçte olası bir faiz indirimi ile satışların daha da hızlanacağını tahmin ettiklerini belirtti. Mevcut koşulları dikkate alarak pazarın yıl sonu 1 milyon 200 bin seviyelerine ulaşacağını öngördüklerini dile getirdi. Ayrıca, yeni yapılan ÖTV düzenlemesiyle birlikte içten yanmalı araçların dilimlerinin yüzde 70 ile yüzde 220 arasında değiştiğini; özellikle motor hacmi 1.4 litreye kadar olan araçların ÖTV’sinin yüzde 80’den 70’e düşmesiyle A ve B segmentinde yer alan benzinli modellerin fiyatlarında 40 ila 75 bin lira kadar bir düşüş olduğunu kaydetti. Bu tabloya dayanarak, yılın kalan döneminde, özellikle A ve B segmentindeki 1.4 litreyi geçmeyen içten yanmalı modellerin satışlarında bir artış görülebileceğini yorumladı.
BYD Türkiye Genel Müdürü İsmail Ergun da 2022 öncesinde elektrikli araçların binek otomobil pazarındaki payının yüzde 1’in altında olduğunu, 2023’te yaklaşık yüzde 7’ye, 2024’te yüzde 10’a ve 2025’in ilk yedi ayında ise yüzde 18’e ulaştığını hatırlattı. Ergun, bu güçlü yükselişte devlet teşviklerinin, pazara giren yeni modellerin çeşitliliğinin ve şarj altyapısındaki hızlı gelişimin önemli bir rol oynadığını vurguladı. EPDK verilerine göre, 2023’te yaklaşık 3 bin olan şarj soketi sayısının bugün yaklaşık 10 kat artarak 31 bini geçtiğini, elektrikli araç şarj istasyonlarının sayısının ise 12 bin adede yaklaştığını ifade etti. Türkiye binek otomobil pazarında model çeşitliliğinin de hızla arttığını, yalnızca bu yılın ilk altı ayında 12 yeni elektrikli araç lansmanının gerçekleştiğini belirterek, bu gelişmelerin elektrikli araçlara olan ilginin önümüzdeki dönemde de devam edeceğine işaret ettiğini açıkladı.
Temmuz ayında yürürlüğe giren ÖTV düzenlemesine de değinen Ergun, bunun pazara yansımasını daha sağlıklı değerlendirebilmek için yılın ikinci yarısındaki verilerin takip edilmesi gerektiğini kaydetti. Ancak, elektrikli araçların model çeşitliliği ve kullanıcılardan gördüğü ilgi göz önüne alındığında satış temposunun seyrini korumasının muhtemel göründüğünü söyledi. Ergun, mevcut durumda pazarda 100’den fazla elektrikli modelin yer aldığını ve bu modellerin önemli bir bölümünün hala içten yanmalı araçlara kıyasla vergi avantajına sahip olduğunu belirtti. Dolayısıyla, genel satış temposunun korunacağını, yalnızca model bazında tercihlerde sınırlı değişiklikler yaşanabileceğini öngördüklerini ifade etti. Bu gelişmeler çerçevesinde yıl sonunda toplam elektrikli araç pazar payının yüzde 20’nin bir miktar üzerinde gerçekleşeceğini tahmin ettiklerini sözlerine ekledi.